Mübarek Zamanlar

Mübarek aylar arasında, kulları ruhen ve bedenen Ramazan'a hazırlayan Receb ve Şaban aylarının ayrı bir önemi vardır. Receb ayı girdiğinde şu duayı eden Resûlullah (s.a.v), üç ayları sevinç içerisinde karşılamıştır:

اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي رَجَبٍ وَشَعْبَانَ وَبَلِّغْنَا رَمَضَانَ

“Allahım! Receb ve Şaban'ı hakkımızda mübarek eyle, bizi Ramazan'a ulaştır.” (Taberânî, el-Mu'cemü'l-evsat, IV, 189)

Receb ayının değerini yücelten önemli bir hâdise de Miraç'tır. Peygamber Efendimiz'in Mescid-i Haram'dan Mescid-i Aksâ'ya gittiğini ifade eden İsrâ, oradan da yedi kat semaya yükseldiğini ifade eden Miraç olayı bir görüşe göre Receb ayında gerçekleşmiştir.

Hz. Peygamber Şaban ayı geldiğinde de oruç tutmaya özen gösterirdi. Çok sevdiği Zeyd'in oğlu Üsâme bunu fark etmiş, Şaban ayında tuttuğu kadar hiçbir ayda oruç tutmamasının sebebini sorduğunda Allah Resûlü'nden şu cevabı almıştı:

Bu ay Receb ile Ramazan arasında insanların gafil bulundukları bir aydır. Bu ayda ameller âlemlerin Rabbi olan Allah'a arz olunur. Ben de amellerimin oruçlu iken Allah'a sunulmasını arzu ederim.

Hz. Peygamber (s.a.s) — Nesâî, Savm, 70

Peygamber Efendimiz, Allah'ın rahmetinin bu gecede ne kadar geniş olduğunu anlatmak için Hz. Âişe'ye şöyle buyurmuştu:

Şaban ayının yarısına denk gelen bu gece Allah dünya semasına iner (rahmetiyle tecelli eder) ve Kelb kabilesinin koyunlarının kıllarından daha çok sayıda günahkârı bağışlar.

Hz. Peygamber (s.a.s) — Tirmizî, Savm, 39; İbn Mâce, İkâmet, 191

Ramazan, kamerî yılın Şaban'dan sonra, Şevval'den önce gelen dokuzuncu ayının adıdır. Orucun farz kılındığını bildiren âyetlerin hemen ardından Ramazan'ın insanlara doğru yolu gösteren ve hakkı batıldan ayıran Kur'an'ın indirildiği ay olduğu belirtilir ve bu aya ulaşanların oruç tutması emredilir. (2/Bakara, 185)

Ramazanın başlıca özellikleri

1. Kur'ân-ı Kerîm bu ayda indirilmeye başlanmış olup, âyet ve hadislerde bin aydan daha hayırlı olduğu bildirilen Kadir gecesi de bu ayın içindedir. (97/Kadr, 3; Nesâî, “Sıyâm”, 5)
2. Mâlî bir ibadet olan fitrenin (fıtır sadakası) bu ayın sonunda ve bayramdan önce ödenmesi gerekir.
3. “Kur'an ayı” denilen Ramazan ayında çokça Kur'an okuyup tefekkür etmek müstehab kabul edilmiştir.

Ramazan hakkında hadîs-i şerîfler

Kim inanarak ve sevabını Allah'tan bekleyerek Ramazan'da teravih namazını kılarsa geçmiş günahları bağışlanır.

Buhârî, Îmân, 37; Müslim, Müsâfirîn, 173

Ramazan ayı girdiğinde cennet kapıları açılır, cehennem kapıları kapanır ve şeytanlar zincirlerle bağlanır.

Buhârî, Savm, 5; Müslim, Sıyam, 1

Oruçlu için iki sevinç vardır: Biri, orucu açtığı zamanki sevincidir; diğeri de Rabbine kavuştuğu zamanki sevincidir.

Buhârî, Savm, 2

Her bir iyilik için on mislinden yedi yüz misline kadar karşılık olabilir; fakat oruç başkadır. Çünkü oruç benim içindir ve onun ecrini ben vereceğim.

Müslim, “Sıyâm”, 164

Sözlükte kadir (kadr) kelimesi “hüküm, yücelik, şeref, güç” gibi anlamlara gelir. Dinî literatürde leyletü'l-Kadr şeklinde Kur'ân-ı Kerîm'in indirildiği gecenin adı olarak anılır. Kur'ân-ı Kerîm'de aynı adı taşıyan 97. sûrede bu gecenin bin aydan daha hayırlı olduğu belirtilir.

Kadir gecesinin önemine işaret eden bir hadîs-i şerîfte, önceki ümmetlerin uzun ömürlü olmaları sebebiyle fazla sevap kazanma imkânına sahip bulunmalarına karşılık, müslümanlara Kadir gecesinin verildiği belirtilir. (el-Muvatta', “İtikâf”, 6)

Kadir gecesini, fazilet ve kudsiyetine inanarak ve sevabını yalnız Allah'tan bekleyerek ibadet ve taatle geçiren kimsenin — kul hakkı hariç — geçmiş günahları bağışlanır.

Buhârî, Leyletü'l-kadr, 1; Müslim, Müsâfirîn, 175

Kadir gecesi ile ilgili rüyalarınızın, Ramazan'ın son yedi gecesi üzerinde toplandığını görüyorum. O halde Kadir gecesini arayan onu Ramazan'ın son yedi gecesinde arasın!

Buhârî, Leyletü'l-Kadr, 2

Resûlullah (s.a.s) özellikle Kadir Gecesi'ni Ramazan'ın son on gününün tek gecelerinde aramamızı tavsiye etmiştir. (Müslim, “Sıyâm”, 216) Ümmetine nebevî bir hatıra bırakan Peygamber (s.a.s), itikâfı teşvik ve tavsiye ederek “Kadir Gecesinden mahrum olan bütün hayırdan mahrum olur.” buyurmuştur. (Müsned, II, 230, 285)

Kadir gecesinde okunacak dua

اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي

“Allahım! Sen affedicisin, affı seversin, beni de affet!” (Tirmizî, “Da'avât”, 84; İbn Mâce, “Du'â”, 5)